Nội dung chính
Việt Nam đang đứng trước một cuộc cách mạng lao động, nơi kỹ năng số và kỹ năng xanh sẽ quyết định ai có thể nắm bắt cơ hội việc làm đến năm 2030.
Công nghệ thông tin và kinh tế số – Trụ cột tạo việc làm của thập niên mới
Chính phủ đặt mục tiêu kinh tế số chiếm khoảng 30% GDP vào năm 2030. Điều này đồng nghĩa với việc mọi ngành – từ ngân hàng, sản xuất, y tế tới dịch vụ công – phải dựa trên dữ liệu và nền tảng số. Theo báo cáo của ManpowerGroup, nhu cầu nhân lực trong công nghệ thông tin sẽ tăng gần ba lần, lên tới 3 triệu việc làm vào năm 2030.
Những vị trí khó tuyển như lập trình viên, chuyên gia an ninh mạng, kỹ sư dữ liệu, chuyên viên AI, kỹ sư điện toán đám mây và nhà phát triển sản phẩm số đang trở thành “điểm nóng” trên thị trường. Ngay cả các ngành truyền thống như ngân hàng, thương mại điện tử và sản xuất chế tạo cũng đang tăng mạnh nhu cầu nhân lực có nền tảng số.
Những nghề mới từ xu hướng số hoá toàn diện
- Vận hành mô hình ngôn ngữ lớn (LLM)
- Thiết kế trải nghiệm người dùng (UX/UI)
- Phân tích dữ liệu hành vi khách hàng
- Quản trị nền tảng thương mại đa kênh
Những người có khả năng phân tích dữ liệu, tư duy logic và ngoại ngữ tốt sẽ có lợi thế cạnh tranh đáng kể.
Logistics, năng lượng tái tạo và việc làm xanh – Động lực từ chuyển đổi mô hình tăng trưởng
Logistics là “mạch máu” của nền kinh tế hội nhập. Dự báo đến 2030, ngành logistics sẽ cần hơn 2 triệu lao động, bao gồm các vị trí như điều phối vận tải, quản trị kho thông minh và phân tích chuỗi cung ứng.
GS.TS. Thái Văn Vinh (RMIT) cảnh báo: nếu không cải tổ đào tạo, ngành sẽ tiếp tục đối mặt tình trạng thiếu nhân lực nghiêm trọng.
Song song, chuyển đổi xanh và cam kết phát thải ròng “0” vào 2050 đang thúc đẩy năng lượng tái tạo. Các chuyên gia dự báo hàng trăm nghìn việc làm xanh sẽ xuất hiện, bao gồm kỹ sư năng lượng gió, kỹ thuật viên lắp đặt điện mặt trời, chuyên gia ESG và chuyên viên đánh giá tác động môi trường.
Kỹ năng xanh – Tiêu chuẩn mới cho mọi ngành
Quản lý rủi ro môi trường, tiêu chuẩn bền vững và tuần hoàn tài nguyên sẽ trở thành yêu cầu bắt buộc, nhất là với các doanh nghiệp muốn xuất khẩu sang thị trường EU và Mỹ.
Y tế, chăm sóc sức khỏe và du lịch – Nhu cầu bền vững trong xã hội già hoá
Dân số trên 60 tuổi dự kiến sẽ đạt gần 18 triệu người vào năm 2030. Điều này làm tăng nhu cầu về bác sĩ, điều dưỡng, kỹ thuật viên xét nghiệm, chuyên gia dinh dưỡng và nhân viên chăm sóc người cao tuổi.
TS. Vương Ánh Dương (Cục Quản lý khám chữa bệnh) cho biết tỷ lệ điều dưỡng/10.000 dân của Việt Nam đang ở mức thấp nhất ASEAN, tạo áp lực lớn cho hệ thống y tế.
Du lịch cũng đang hồi phục mạnh mẽ với mục tiêu đón hơn 50 triệu khách quốc tế và tạo 10,5 triệu việc làm vào 2030. Các nghề mới như hướng dẫn viên du lịch xanh, chuyên viên phát triển sản phẩm du lịch bền vững và quản trị điểm đến đang nổi lên.
Đào tạo và chuẩn bị cho ngành du lịch xanh
TS. Nguyễn Anh Tuấn (Viện Kinh tế du lịch) nhấn mạnh: nếu không trang bị kiến thức môi trường và kỹ năng truyền thông xanh, du lịch xanh sẽ chỉ dừng lại ở khẩu hiệu.
Sự thay đổi của thị trường lao động và yêu cầu kỹ năng mới
Thị trường 2026‑2030 sẽ “cần đúng người”. Khoảng 60% lao động trẻ hiện chưa đáp ứng đủ kỹ năng số, kỹ năng mềm và tư duy giải quyết vấn đề. Do đó, việc học tập suốt đời, cập nhật công nghệ và rèn luyện khả năng thích ứng trở thành yếu tố sống còn.
Ngoại ngữ – đặc biệt là tiếng Anh – vẫn là lợi thế quan trọng, mở rộng cơ hội làm việc với các doanh nghiệp FDI và thị trường quốc tế. Các kỹ năng giao tiếp, quản lý thời gian, làm việc nhóm và tự chủ cũng được các nhà tuyển dụng xếp vào tiêu chí hàng đầu.
Kết luận
Đến năm 2030, các ngành công nghệ thông tin, logistics, năng lượng tái tạo, y tế và du lịch sẽ chiếm phần lớn nhu cầu tuyển dụng. Người lao động sở hữu kỹ năng số và kỹ năng xanh sẽ có lợi thế cạnh tranh mạnh mẽ, trong khi việc đầu tư vào đào tạo liên tục và ngoại ngữ là chìa khóa mở ra cánh cửa việc làm ổn định.
Bạn đã sẵn sàng nâng cấp kỹ năng để bắt kịp xu hướng? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi chúng tôi để nhận thêm các bài viết phân tích sâu về thị trường lao động.
