Màn hình cảm ứng siêu lớn trong ô tô: An toàn lái có giảm?

Linh — Thu, 15 Jan 2026 04:28:42 +0000

Việc thao tác trên màn hình cảm ứng lớn trong khoang lái đang gây ra mức độ mất tập trung đáng lo ngại, ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn lái xe.

1. Xu hướng màn hình cảm ứng chiếm ưu thế trong xe hiện đại

Trong hai thập kỷ qua, các nhà sản xuất ô tô dần thay thế nút bấm vật lý bằng màn hình cảm ứng rộng, giống như máy tính bảng. Thiết kế này không chỉ giúp giảm chi phí mà còn tạo điểm nhấn công nghệ, thu hút người tiêu dùng. Tuy nhiên, khi người lái phải chuyển mắt, tay sang các lớp menu phức tạp, nguy cơ mất tập trung tăng lên.

2. Nghiên cứu của Đại học Washington & Toyota Research Institute

Một nhóm nghiên cứu do Đại học Washington hợp tác với Toyota Research Institute đã thực hiện thí nghiệm mô phỏng lái xe với 16 người tham gia. Họ đo lường các chỉ số sinh lý (độ giãn nở đồng tử, phản ứng điện da) và hành vi (chuyển động mắt, tay) khi người lái vừa lái xe trong môi trường đô thị mô phỏng, vừa thực hiện các thao tác trên màn hình cảm ứng (điều chỉnh âm lượng, gửi tin nhắn, thay đổi nội dung giải trí).

3. Kết quả đáng chú ý

Giảm hiệu suất lái xe tới 58%: Khi thực hiện các thao tác trên màn hình, tốc độ phản hồi và độ chính xác trong việc điều khiển xe giảm hơn một nửa so với khi không có bất kỳ tương tác nào.
Tăng hiện tượng lệch làn lên 40%: Người lái dễ bị lệch làn đường do mất tập trung vào các menu đa lớp.
Khối lượng nhận thức tăng đáng kể: Các nhiệm vụ phức tạp hơn (nhiều lớp menu) làm giảm khả năng xử lý đồng thời của người lái.

4. Đề xuất cải tiến dựa trên E‑E‑A‑T

Giảm số lượng menu và tối ưu giao diện là giải pháp khả thi. Các nhà sản xuất có thể:

Đặt các chức năng quan trọng (âm lượng, điều hướng, nhận cuộc gọi) ở vị trí cố định, kích thước lớn, màu sắc nổi bật.
Sử dụng dự đoán hành vi người dùng để tự động hiển thị các tùy chọn thường dùng.
Áp dụng cảm biến theo dõi mức tải nhận thức và tạm ngừng một số tính năng không cần thiết khi phát hiện người lái đang quá tải.

5. Kết luận

Mặc dù màn hình cảm ứng mang lại tiện ích và vẻ hiện đại, nghiên cứu cho thấy chúng có thể làm giảm đáng kể an toàn lái xe nếu không được thiết kế dựa trên thực tế hành vi của người lái. Việc cân bằng giữa công nghệ và an toàn đòi hỏi các hãng xe phải tái thiết kế giao diện, giảm thiểu tải nhận thức và tích hợp các cơ chế cảnh báo thông minh.